Rada Europy oficjalnie zatwierdziła uruchomienie specjalnego międzynarodowego trybunału ds. zbrodni agresji Federacji Rosyjskiej przeciwko Ukrainie. Jak podaje „Radio Swoboda”, do rozszerzonego porozumienia częściowego o utworzeniu organu sądowniczego przystąpiło już 36 państw: 34 członków Rady Europy, a także Australia i Kostaryka. Oczekuje się, że w przyszłości lista uczestników zostanie rozszerzona o kraje z innych regionów świata.
Architektura sprawiedliwości: kompetencje i ryzyka dla Kremla
Siedziba Specjalnego Trybunału zostanie ulokowana w Hadze (Holandia). Krok ten wynosi międzynarodowe wysiłki na rzecz pociągnięcia kierownictwa FR do odpowiedzialności na poziom instytucjonalny, omijając ograniczenia istniejących sądów:
- Przełamanie immunitetu: Międzynarodowy Trybunał Karny (MTK) nie posiada jurysdykcji nad zbrodnią agresji wobec Ukrainy, ponieważ Rosja nie ratyfikowała Statutu Rzymskiego. Nowy Specjalny Trybunał powstaje właśnie po to, by zlikwidować tę próżnię prawną.
- Ukierunkowany mandat: Organ uzyskuje pełnomocnictwa do prowadzenia oficjalnego śledztwa, gromadzenia materiału dowodowego oraz sporządzania aktów oskarżenia (nakazów aresztowania) przeciwko najwyższym rangą przedstawicielom władz politycznych i wojskowych Rosji — osobom decyzyjnym odpowiedzialnym za pełnoskalową inwazję, w tym prezydentowi Władimirowi Putinowi.
- Presja dyplomatyczna: Sekretarz Generalny Rady Europy Alain Berset podkreślił, że powołanie trybunału przybliża moment nieuchronnej odpowiedzialności. Nawet przy braku możliwości natychmiastowego zatrzymania podejrzanych, międzynarodowe nakazy skutecznie zablokują im wszelkie kontakty dyplomatyczne z krajami-sygnatariuszami umowy.
Podsumowanie: Utworzenie Specjalnego Trybunału w Hadze przez koalicję 36 państw sankcjonuje status prawny kierownictwa FR jako podejrzanych o popełnienie najcięższej zbrodni międzynarodowej. Inicjatywa ta pozbawia Kreml możliwości normalizacji relacji z Zachodem w długiej perspektywie i tworzy ramy prawne dla rozliczeń w okresie pokonfliktowym.